Δαπάνες των Τ/Κυπρίων στις Ελεύθερες Περιοχές

Σε δαπάνες περίπου μισού εκατομμυρίου λιρών έχουν προβεί οι Τ/Κύπριοι στις ελεύθερες περιοχές από τις 23 Απριλίου μέχρι τις 11 Μαίου. Τούτο προκύπτει από έρευνα που πραγματοποίησε το Κέντρο Ερευνών του Cyprus College για λογαριασμό της Κεντρικής Τράπεζας με στόχο τον προσδιορισμό:

• Του ύψους των δαπανών Τ/Κυπρίων στις ελεύθερες περιοχές

• Της κατανομής των δαπανών αυτών σε κατηγορίες

• Tης πρόθεσης επανάληψης των επισκέψεων στο άμεσο μέλλον

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε με τη μέθοδο της τυχαίας στρωματοποιημένης δειγματοληψίας και προσωπικές συνεντεύξεις στα κύρια σημεία επιστροφής των Τ/Κυπρίων στις κατεχόμενες περιοχές από τις 9 Μαΐου μέχρι τις 11 Μαΐου, 2003. Συνελέγησαν στοιχεία για τις δαπάνες 1252 Τ/Κυπρίων, οι οποίοι εισήλθαν στις ελεύθερες περιοχές σε 296 ομάδες. (Αντίστοιχη έρευνα είχε πραγματοποιηθεί από τις 2 μέχρι τις 4 Μαΐου, 2003, με στόχο τον προσδιορισμό των δαπανών των Ε/Κυπρίων στις κατεχόμενες περιοχές).

Το ειδικό ενδιαφέρον της Κεντρικής Τράπεζας για τις δαπάνες τόσο των Ε/Κυπρίων στις κατεχόμενες περιοχές όσο και των Τ/Κυπρίων στις ελεύθερες περιοχές προέκυψε από την ανάγκη να έχει στη διάθεσή της αντιπροσωπευτικά στοιχεία για να προσδιορίσει τυχόν επιπτώσεις του φαινομένου αυτού στη μακροοικονομική και νομισματική σταθερότητα.

Όσον αφορά τις δαπάνες των Τ/Κυπρίων στις ελεύθερες περιοχές, από την έρευνα που διεξήχθη έχουν εξαχθεί τα εξής συμπεράσματα:

• Οι Τ/Κύπριοι ξοδεύουν στις ελεύθερες περιοχές  γύρω στις ₤26.000 ημερησίως από την 23η Απριλίου όταν το κατοχικό καθεστώς τους επέτρεψε τη δίοδο στις ελεύθερες περιοχές. Οι συνολικές δαπάνες των Τ/Κυπρίων μέχρι τις 11 Μαΐου έχουν υπολογιστεί, με βάση τα ευρήματα της παρούσας έρευνας, γύρω στο μισό εκατομμύριο λίρες.
  Πρόκειται για το ένα έκτο των όσων δαπάνησαν οι Ε/Κύπριοι στα κατεχόμενα την αντίστοιχη περίοδο. Όμως πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι οι Τ/Κύπριοι επισκέπτες των ελευθέρων περιοχών ισούνται αριθμητικά με το ένα τρίτο των Ε/Κύπριων που μετέβησαν στα κατεχόμενα και ότι η οικονομία του ψευδοκράτους αντιστοιχεί στο ένα δωδέκατο της οικονομίας των ελευθέρων περιοχών.       
• Η μέση δαπάνη ανά άτομο για τους Τ/Κύπριους που επισκέπτονται τις ελεύθερες περιοχές ήταν ₤5.68. Η κατανομή της δαπάνης αυτής διαφέρει από την αντίστοιχη δαπάνη των Ελληνοκυπρίων στα κατεχόμενα, κυρίως όσον αφορά τα μεταφορικά κόστα. Ενώ στην περίπτωση των Ε/Κυπρίων τα μεταφορικά αντιπροσωπεύουν το ήμισυ περίπου της συνολικής δαπάνης για τους Τουρκοκύπριους οι δαπάνες διακίνησης αποτελούν μόνο το 12% των συνολικών δαπανών τους. (Βεβαίως το ποσοστό αυτό θα αυξηθεί στην περίπτωση που περισσότεροι Τ/Κύπριοι προτιμήσουν να χρησιμοποιήσουν τα οχήματά τους κατά την έλευσή τους στις ελεύθερες περιοχές, επιβαρυνόμενοι με κόστος ασφαλιστικής κάλυψης).

Αξίζει να σημειωθεί ότι, παρά το χαμηλό κατά κεφαλή εισόδημα των Τ/Κυπρίων, οι τελευταίοι ξοδεύουν για φαγητό και ψώνια ποσά παρεμφερή με τα αντίστοιχα των Ε/Κυπρίων στα κατεχόμενα.

Αναλυτικότερα η μέση κατά Τ/Κύπριο δαπάνη (₤5.68) στις ελεύθερες περιοχές κατανέμεται ως εξής:

Όσον αφορά τις προθέσεις επανάληψης των επισκέψεων, οι Τ/Κύπριοι δηλώνουν πρόθεση να ξαναέρθουν στις ελεύθερες περιοχές σύντομα. Πολλοί από αυτούς έχουν ήδη επισκεφτεί τις ελεύθερες περιοχές αρκετές φορές. Είναι επίσης εμφανές από τις στατιστικές της Αστυνομίας ότι η τάση μέχρι σήμερα είναι σταθερή όσον αφορά τις επισκέψεις Τ/Κυπρίων σε αντίθεση με τη διέλευση Ε/Κυπρίων στις κατεχόμενες περιοχές η οποία παρουσιάζει πτωτική τάση.

Τέλος, αξίζει να γίνουν ορισμένες οικονομικές διαπιστώσεις ως προς το φαινόμενο της εισόδου των Τ/Κυπρίων στις ελεύθερες περιοχές. Κατά πρώτον, είναι αξιοσημείωτο ότι όλοι σχεδόν οι Τ/Κύπριοι πληρώνουν για τις συναλλαγές τους στις ελεύθερες περιοχές σε κυπριακές λίρες. Τούτο υποδηλώνει ότι ένα μέρος τουλάχιστον των χρημάτων που δαπανούν οι Ε/Κύπριοι στα κατεχόμενα, επιστρέφει με αυτό τον τρόπο στις περιοχές που ελέγχει η Δημοκρατία.

Όσον αφορά την ευρύτερη οικονομική σημασία του φαινομένου, είναι φανερό ότι οι δαπάνες των Τ/Κυπρίων συγκροτούν ένα ασήμαντο ποσό για τα δεδομένα της κυπριακής οικονομίας. Πρόκειται όμως για συναλλαγές οι οποίες γίνονται νόμιμα με βάση τους νόμους της Κυπριακής Δημοκρατίας και ως τέτοιες ενέχουν ευρύτερη σημασία.