Συνέντευξη του Αθανάσιου Ορφανίδη, Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, που δόθηκε στις 29 Ιουνίου 2008 στην Αθηνά Ξενοφώντος (Α' Μέρος)
Ως μια πολύ σοβαρή "πληγή" για την οικονομία θεωρεί ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας Αθανάσιος Ορφανίδης τον καταναλωτικό δανεισμό και προειδοποιεί πως αν δεν περιοριστεί το φαινόμενο θα επιτείνει την αύξηση του πληθωρισμού. Τονίζει παράλληλα, τη σταθεροποίηση και συγκράτηση των τιμών κάτω από το 2%.
Όπως επισημαίνει στην αποκλειστική συνέντευξη στη "Χ" η σημαντική αύξηση του πληθωρισμού στην Κύπρο που είναι περίπου μια μονάδα πάνω από τον πληθωρισμό της Ευρωζώνης δεν προέρχεται μόνο από εξωγενείς παράγοντες, (άνοδος της τιμής των καυσίμων και των σιτηρών), αλλά τροφοδοτείται σε μεγάλο βαθμό από την υπερβάλλουσα εγχώρια ζήτηση.
Το κόστος για την οικονομία, προειδοποιεί δεν θα φανεί τώρα αλλά στο μέλλον. Αναλύοντας τις επιδράσεις, στην κοινωνία υπογραμμίζει ότι με την αύξηση του πληθωρισμού πλήττεται η αγοραστική δύναμη των καταναλωτών, αλλά ακόμη περισσότερο οι ευάλωτες ομάδες γιατί μεγάλο μέρος του μισθού τους οδηγείται σε προϊόντα που οι τιμές έχουν αυξηθεί κατακόρυφα.
Ο Α. Ορφανίδης επεξηγεί γιατί οι Κεντρικές Τράπεζες είναι και πρέπει να είναι ανεξάρτητοι θεσμοί και παραδέχεται πως ούτε και οι διοικητές της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας κατάφεραν να διασφαλίσουν τις τιμές σταθερές, γεγονός, γεγονός που δεν τους ικανοποιεί.
Στο φλέγον θέμα της ΑΤΑ, ο διοικητής επικαλείται και πάλι τη θέση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) πως τέτοιου είδους συστήματα ενέχουν τον κίνδυνο, οι ανοδικές διαταραχές του πληθωρισμού να οδηγήσουν σε πληθωριστική δίνη μισθών-τιμών, με επιζήμιες συνέπειες.
Χαρακτηρίζει την ΑΤΑ ένα ιστορικό θεσμό, ο οποίος πρόσφερε στην οικονομία για πολλά χρόνια, σημειώνοντας πως παλαιότερα η Κεντρική είχε την ευχέρεια κα τα εργαλεία να διαμορφώνει δική της νομισματική πολιτική, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες της Κύπρου. Ωστόσο, διευκρινίζει από την 1η Ιανουαρίου, δεν έχουμε αυτή την ευχέρεια όπως στο παρελθόν.
Αν οι κοινωνικοί εταίροι, τονίζει θέλουν να τη διατηρήσουν ας την αφήσουν, όμως θα πρέπει να ληφθούν άλλα μέτρα, ίσως πιο οδυνηρά, που θα κρατήσουν τον πληθωρισμό στα πλαίσια.
Ο Αθανάσιος Ορφανίδης, εκφράζει επίσης, τη λύπη του για τις φήμες περί παραίτησης, με αφορμή την αντιπαράθεση για το χρυσό. Τονίζει με έμφαση πως δεν προτίθεται να αφήσει οποιαδήποτε σχόλια να επηρεάσουν τον τρόπο που διεκπεραιώνει τα καθήκοντα του.
Eρ. Πως χαρακτηρίζετε την κυπριακή οικονομία και ποια προβλήματα εντοπίζετε;
Η κυπριακή οικονομία διαχρονικά παρουσιάζει μια αξιοζήλευτη πορεία, τα επιτεύγματα της οποίας έχουν αναγνωριστεί και πρέπει να είμαστε περήφανοι για αυτό που έχουμε πετύχει. Μόλις πριν από τέσσερα χρόνια ενταχθήκαμε στην Ε.Ε. και είμαστε από τους πρώτους από το καινούριο κύμα που καταφέραμε να μπούμε στην σκληρή ζώνη του ευρώ.
Αυτό επιτεύχθηκε γιατί η οικονομία μας τηρούσε τις κατάλληλες συνθήκες και μπορεί να χαρακτηριστεί επίτευγμα, ιδίως αν ληφθεί υπόψη τι πέρασε αυτός ο τόπος με την καταστροφική εισβολή του 1974.
Αρχίζοντας από αυτή τη βάση, εξάγεται το συμπέρασμα ότι ιστορικά πήγαμε πολύ καλά. Οι αξιολογήσεις για πάρα πολλά θέματα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και τη Ευρωπαϊκή Επιτροπή ήταν πολύ θετικές, διαφορετικά, δεν θα επέτρεπαν την ένταξη. Έχουμε μεγάλα περιθώρια για βελτίωση, όμως έχουμε και αρκετές προκλήσεις που πρέπει να προσέξουμε, γιατί τα δεδομένα στη ζώνη του ευρώ αλλάζουν είτε το θέλουμε είτε όχι.
Πρέπει να εναρμονιστούμε όσο μπορούμε και με άλλους τομείς της ευρωπαϊκής οικονομίας για να επωφεληθούμε όσο περισσότερο μπορούμε από τα θετικά να έχουμε μέσα στο σκληρό πυρήνα που είμαστε.
Eρ. Ο πληθωρισμός είναι ένα μεγάλο κεφάλαιο που επηρεάζει αρνητικά την κυπριακή οικονομία. Συμφωνείτε με την άποψη πως το μεγαλύτερο μέρος αύξησης του πληθωρισμού προέρχεται από εξωγενείς παράγοντες ή μήπως παρατηρείτε κι εσείς μια τάση αισχροκέρδειας, όπως υποστηρίζουν οι συνδικαλιστικές οργανώσεις;
Ο πληθωρισμός, κατά τη γνώμη μου είναι η μεγαλύτερη πρόκληση αυτή τη στιγμή. Πρωταρχικός στόχος, των διοικητών της ΕΚΤ που είναι μέλος και η Κύπρος είναι η σταθερότητα των τιμών. Η "σταθερότητα των τιμών" σε νούμερα όπως την έχει ορίσει ΕΚΤ είναι όπως η αύξηση των τιμών από χρόνο σε χρόνο, να είναι κάτω από το 2%.
Αναθεώρησε όμως πρόσφατα το 2% γιατί συνειδητοποίησε ότι για καμιά χώρα, δεν θα είναι εφικτό.
Στην Ευρωζώνη ο πληθωρισμός βρίσκεται στο 3.7% και σχεδόν 5% στην Κύπρο, γι’ αυτό ανησυχώ. Η δουλειά μου ως μέλος του δ.σ. της ΕΚΤ είναι να διατηρώ τον πληθωρισμό κάτω από το 2%.
Ερ. Πως επιδρά αυτό στην κυπριακή οικονομία;
Πλήττεται η αγοραστική δύναμη των καταναλωτών, κυρίως όσων δεν καλύπτονται από την ΑΤΑ, όταν αυξάνεται με γοργούς ρυθμούς.
Σύμφωνα με τις αναλύσεις των στοιχείων, ένα μεγάλο ποσοστό του πληθωρισμού προέρχεται από την ενέργεια και τα τρόφιμα. Το πιο πάνω φαινόμενο, πλήττει τις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού γιατί ένα πολύ μεγάλο ποσοστό της αγοραστικής του δύναμης οδηγείται σε προϊόντα που οι τιμές έχουν αυξηθεί κατακόρυφα.
Γι’ αυτό πρέπει να προσέξουμε γιατί εκτός από τις ευάλωτες ομάδες επενεργεί ανασταλτικά και στην γενικότερη οικονομία, αφού ο ψηλός πληθωρισμός πλήττει την ανταγωνιστικότητα.
Εάν ο πληθωρισμός διατηρηθεί σε ψηλότερα επίπεδα από άλλες χώρες της Ευρωζώνης για δύο ή τρία χρόνια, τότε δεν θα έχουμε τη δυνατότητα να διαθέτουμε τα προϊόντα μας σ’ αυτές τις χώρες.
Θέλω να υπογραμμίσω ότι το κόστος για την οικονομία, δεν θα φανεί τώρα, αλλά στο μέλλον. Γι’ αυτό πρέπει πάντα να είμαστε σε επιφυλακή ώστε να μην ξεφύγει για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Ερ. Ο πληθωρισμός στην Κύπρο προέρχεται από την αύξηση των τιμών των καυσίμων, η οποία μετακυλίεται σε όλα είδη πρώτης ανάγκης. Τι μπορεί να κάνει η Κύπρος για να τον συγκρατήσει;
Έχει σημασία να προσπαθήσουμε να ελέγξουμε το κομμάτι που μπορούμε.
Συμφωνώ ότι η επίδραση των εξωγενών παραγόντων είναι πολύ σημαντικός. Συγκεκριμένα 1.5% της αύξησης του πληθωρισμού, σύμφωνα με υπολογισμούς της Κεντρικής, προέρχεται από τις αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων και του ηλεκτρισμού.
Όμως, δεν είναι μόνο αυτοί, που τροφοδοτούν τον πληθωρισμό. Πέραν από αυτό, υπάρχει υπερβάλλουσα εγχώρια ζήτηση, γεγονός που διαπιστώθηκε από πέρσι και προσπαθούσαμε να τη συγκρατήσουμε. Η αύξηση του είναι αρκετά γοργή και αντανακλάται στα ψηλά επίπεδα δανεισμού, γεγονός που διαπιστώνεται από την αύξηση των εισαγωγών.
Η υπερκατανάλωση μέσω δανεισμού είναι ένας ακόμη σημαντικός λόγος για την εκτόξευση του πληθωρισμού και γι’ αυτό είναι ψηλότερη από το μέσο όρο της Ευρωζώνης.
Δυστυχώς ως Κύπριοι δεν την αντιληφθήκαμε ότι πρέπει να περιορίσουμε την κατανάλωση, λόγω της διεθνούς κρίσης από την αύξηση της τιμής των καυσίμων. Όπως περνούσαμε, εξακολουθήσουμε να περνούμε, δυστυχώς όμως, με δανεισμό. Αυτό όντως μας ανησυχεί.
Ένα άλλο σημείο το οποίο θέλω να θίξω είναι ο περιορισμός της αισχροκέρδειας η οποία πλήττει τον ανταγωνισμό. Αυτό βέβαια, σύμφωνα με τα στοιχεία, επηρεάζει μόνο 0.3% τον πληθωρισμό.
Οι εξωγενείς παράγοντες δεν επηρεάζουν τον πληθωρισμό μόνο της Κύπρου, αλλά όλων των χωρών, είναι ψηλότερος στην Κύπρο λόγω της υπερβάλλουσας εγχώριας ζήτησης.
Ερ. Που οφείλεται η υπερβάλλουσα ζήτηση;
Στο γεγονός ότι τα πραγματικά επιτόκια στην Κύπρο είναι σχεδόν μια μονάδα χαμηλότερα από την Ευρωζώνη με αποτέλεσμα να ξοδεύουμε περισσότερα αντί να αποταμιεύουμε.
Ερ. Ποιες εισηγήσεις έχει η Κεντρική για μείωση του πληθωρισμού;
Κατ’ αρχήν πρέπει να αναγνωρίσουμε πόσο έχουν αλλάξει τα δεδομένα με την είσοδο μας στη ζώνη του ευρώ. Στο παρελθόν όταν υπήρχε πρόβλημα πληθωρισμού, το πρώτο που γινόταν ήταν η αύξηση των επιτοκίων ώστε να μειωθούν οι ρυθμοί δανεισμού και κατ’ επέκταση μείωση της ζήτησης. Όμως από την 1η Ιανουαρίου, η Κεντρική Τράπεζα δεν μπορεί να εφαρμόσει τη συγκεκριμένη νομισματική πολιτική.
Ένας βασικός τρόπος μείωσης του αφορά στη δημοσιονομική πολιτική, η οποία πρέπει να είναι τέτοια, ώστε να συμβάλει και να συγκλίνει με τον πληθωρισμό της Ευρωζώνης.
Ερ. Τι πρέπει να κάνει η κυβέρνηση για να το επιτύχει;
Από τεχνοκρατικής άποψης, πρέπει να συμβάλει στη μείωση της αυξανόμενης ζήτησης στην οικονομία.
Ερ. Η κυβέρνηση έχει υποσχεθεί στο λαό ότι θα είναι ευαίσθητη όσον αφορά στις χαμηλόμισθες τάξεις και στους συνταξιούχους που πλήττονται περισσότερο από τον πληθωρισμό. Πως σχολιάζετε τη θέση της για παραχώρηση αντισταθμιστικών μέτρων;
Το να έχουμε νοικοκυρεμένα δημόσια οικονομικά που επιβάλλεται, δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη μειωμένες δαπάνες που να έρχονται σε αντίθεση με την κοινωνική πολιτική του κράτους. Όταν ασκούμε κοινωνική πολιτική πρέπει να προσέξουμε να γίνεται με τέτοιο τρόπο, ώστε να μην επιτείνει το πρόβλημα.
Στην Σκανδιναβία υπάρχει αξιοζήλευτο κοινωνικό κράτος, που συνυπάρχει με νοικοκυρεμένα δημόσια οικονομικά. Μπορούμε να έχουμε κοινωνική πολιτική, αλλά πρέπει να προσέχουμε πάρα πολύ, ώστε να είναι στοχευμένη.
Ερ. Κατά την άποψη σας, δεν είναι νοικοκυρεμένη και στοχευμένη η οικονομική πολιτική της κυβέρνησης;
Δεν κάνω λεπτομερή ανάλυση των διαφόρων προγραμμάτων και πόσο πιο στοχευμένη θα μπορούσε να ήταν, αλλά ορισμένα ερωτηματικά υπάρχουν.
Όπως;
Το πασχαλινό επίδομα, για παράδειγμα, δεν έγινε καμιά προσπάθεια να ξεχωρίζει τις πραγματικά ευάλωτες ομάδες, αλλά δόθηκε σε όλους τους συνταξιούχους είτε το είχαν ανάγκη είτε όχι.
Αυτό κατά τη γνώμη μου δεν μπορεί να θεωρηθεί στοχευμένο μέτρο.
Ερ. Ο εκάστοτε διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας είναι μεν ανεξάρτητος αξιωματούχος, ωστόσο την οικονομική πολιτική χαράσσει ο εκάστοτε εκλεγμένος Πρόεδρος, ο οποίος έχει το τεκμήριο της λαϊκής ετυμηγορίας. Διαφωνείτε;
Διαφωνώ και εξηγώ γιατί. Η οικονομική πολιτική έχει δύο σκέλη, τη δημοσιονομική και τη νομισματική. Το πρώτο σκέλος αφορά στη δημοσιονομική πολιτική, η οποία χαράσσεται και εφαρμόζεται από την εκάστοτε εκλεγμένη κυβέρνηση με την έγκριση της Βουλής.
Όμως, αυτό δεν ισχύει για το δεύτερο σκέλος -νομισματική πολιτική, γιατί αφορά την Κεντρική Τράπεζα.
Αυτός ο διαχωρισμός πρέπει να γίνεται γιατί είναι πολύ βασικός, στο πλαίσιο της Ε.Ε. Το ευρωπαϊκό κεκτημένο διασφαλίζει, προστατεύει και κατοχυρώνει το ρόλο και τη λειτουργία των ανεξάρτητων αξιωματούχων και θεσμών, μεταξύ των οποίων είναι και η Κεντρική Τράπεζα κάθε χώρας.
Μάλιστα υπάρχει μια ιδιαιτερότητα με τις Κεντρικές Τράπεζες και τη νομισματική πολιτική γιατί είναι πέραν των ευρωπαϊκών θεσμών.
Ο διοικητής της Κεντρικής και οι ομόλογοι στη ζώνη του ευρώ είναι υποχρεωμένοι να διαμορφώνουν από κοινού τη νομισματική πολιτική της ευρωζώνης, ανεξάρτητα από επιρροές ή παροτρύνσεις από τις αντίστοιχες κυβερνήσεις.
Αυτό είναι στη Συνθήκη του Μάαστριχτ. Για να κάνουν καλά τη δουλειά τους, στο ευρωσύστημα είναι υποχρεωμένοι να μην ζητούν και να μην λαμβάνουν οποιαδήποτε γνώμη από εθνικές κυβερνήσεις.
Κι αυτό γιατί υπάρχει ένας κοινός στόχος, που είναι η διασφάλιση των τιμών μέσα στην ευρωζώνη.
Όμως δεν επιτυγχάνετε πάντα τη διασφάλιση των τιμών...
Έχετε δίκαιο δεν το επιτυγχάνουμε πάντα και αυτή τη στιγμή δεν είμαστε ικανοποιημένοι με όσα έχουμε πετύχει. Όμως, δεν μπορεί οποιοσδήποτε κυβερνητικός αξιωματούχος της οποιασδήποτε χώρας της Ευρωζώνης να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο θα λάβω μια σωστή απόφαση για την Ευρωζώνη, τότε σημαίνει απέτυχα στη δουλειά μου.
Ερ. Υπάρχει παρέμβαση σ’ αυτό το σκέλος της δουλειάς σας;
Όχι δεν υπάρχει και σπανίζει διεθνώς, ένας κυβερνητικός αξιωματούχος να προβαίνει σε σχόλια για τη νομισματική πολιτική της ευρωζώνης. Αξίζει να αναφέρω πως όταν γίνουν σχόλια, υποδεικνύεται από άλλες χώρες πως στους εκάστοτε διοικητές πως δεν πρέπει να γίνονται, και χαρακτηρίζεται το απαράδεκτο.
Ο λόγος της ανεξαρτησίας είναι απλός. Στην ιστορία της νομισματικής πολιτικής, το πιο σημαντικό στοιχείο που μπορεί να προσφέρει στην ανάπτυξη και στην ευημερία διαχρονικά είναι η σταθερότητα των τιμών. Για να διασφαλιστεί πρέπει η νομισματική αρχή μιας χώρας, να είναι ανεξάρτητη και να μην επηρεάζεται από πολιτικούς παράγοντες και ενδεχόμενα να ξεφύγει ο πληθωρισμός από τα επιτρεπτά επίπεδα.
Οι διοικητές δεν επιθυμούν παρέμβαση στη δουλειά τους, όμως οι ίδιοι παρεμβαίνουν στη δουλειά άλλων, με διάφορες συστάσεις.
Για θέματα που αφορούν τον πληθωρισμό είναι υποχρέωση και μέρος της δουλειάς μας. Κάποτε υπάρχουν αρνητικές αντιδράσεις σε κάποιες παρατηρήσεις, όμως πρέπει να γίνουν.
Ερ. Ας πάμε στο θέμα της ΑΤΑ. Όταν όλα τα εμπλεκόμενα μέρη υποστηρίζουν πως είναι ευλογία και μια λαϊκή κατάκτηση που πρέπει να περιφρουρηθεί, πως έρχεστε εσείς και ζητάτε διαφοροποίηση ή και κατάργηση της;
Το διοικητικό συμβούλιο της Κεντρικής Ευρωπαϊκής Τράπεζας, στο τελευταίο μηνιαίο δελτίο, σημειώνει την ανησυχία του για την ύπαρξη συστημάτων τιμαριθμικής αναπροσαρμογής των ονομαστικών μισθών, με βάση τις τιμές καταναλωτή. Συστήματα τέτοιου είδους, επισημαίνει, ενέχουν τον κίνδυνο οι ανοδικές διαταραχές του πληθωρισμού να οδηγήσουν σε πληθωριστική δίνη μισθών-τιμών, με επιζήμιες συνέπειες για την απασχόληση και την ανταγωνιστικότητα στις εν λόγω χώρες. Για το λόγο αυτό, ζητεί να αποφεύγονται τέτοια συστήματα.
Ερ. Όταν αυτός ο τόπος πέρασε τις οικονομικές συνέπειες και την καταστροφή της εισβολής του 1974 η ΑΤΑ διατηρήθηκε και διέπρεψε η κυπριακή οικονομία με όλα τα ευμενή σχόλια από το εξωτερικό. Γιατί λοιπόν πρέπει τέτοια συστήματα να αποφεύγονται και να μην εφαρμόζονται σε όλα τα κράτη;
Έχω τοποθετηθεί πολλές φορές προηγουμένως. Η θέση που έχω αναπτύξει είναι η ίδια με του δ.σ. της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, δεν είναι κάτι συγκεκριμένο σε μας, που δεν συμμερίζονται άλλοι τεχνοκράτες. Είναι υποχρέωση μου να κάνω την επισήμανση εφόσον τεχνοκρατικά μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα το σύστημα. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ΑΤΑ ήταν ένας ιστορικός θεσμός που πρόσφερε πολύ στην οικονομία. Στο παρελθόν η Κεντρική είχε την ευχέρεια και τα εργαλεία να ασκεί νομισματική πολιτική λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες της Κύπρου, συμπεριλαμβανομένου κι αυτού του θεσμού.
Από την 1η Ιανουαρίου δεν έχουμε ευχέρεια να διαμορφώνουμε δική μας νομισματική πολιτική. Γι’ αυτό αν υπάρχουν θεσμοί που δημιουργούν περαιτέρω πληθωριστικές τάσεις πρέπει να βρούμε τρόπο να διαμορφώσουμε αυτούς τους θεσμούς για να μην επηρεάζουν τον πληθωρισμό. Αν οι κοινωνικοί εταίροι δεν βλέπουν λόγο αλλαγής του, τότε θέλω να επισημάνω ότι θα πρέπει να βρούμε άλλους τρόπους να περιορίσουμε τον πληθωρισμό. Υπάρχουν άλλοι τρόποι, ίσως πιο οδυνηροί, όπως για π.χ. διαχρονική περιοριστική δημοσιονομική πολιτική.
Η απώλεια των μισθών, όμως, κάποια στιγμή θα πρέπει να αντισταθμιστούν. Εάν καταργηθεί η ΑΤΑ, τότε οι αυξήσεις στις συλλογικές συμβάσεις δεν θα περιορίζονται στο ύψος της παραγωγικότητας, αλλά θα ήταν πολύ ψηλότερες.
Αναμφίβολα. Όμως αν μας δοθεί η ευχέρεια να μετακινηθούμε από το σύστημα της ΑΤΑ θα μπορούσαμε να συγκρατούμε τις αυξήσεις των μισθών, όσο σηκώνει η οικονομία και η παραγωγικότητα. Ένας από τους σημαντικούς λόγους που αυξάνεται ο πληθωρισμός είναι η αύξηση της τιμής του πετρελαίου. Δυστυχώς, αυτές δεν αυξάνουν την παραγωγικότητα, απεναντίας τη μειώνουν.
Αν ο θεσμός ικανοποιεί τα εμπλεκόμενα μέρη σεβαστή η άποψη τους. Δεν αφορά την Κεντρική πόσο μεγάλες ή μικρές αυξήσεις δίνονται σε μισθούς. Η δουλειά μας είναι να επισημάνουμε τους κινδύνους για τον περιορισμό του πληθωρισμού, γιατί ο τόπος θα πάει καλύτερα αν καταφέρουμε να τον περιορίσουμε. Διαχρονικά η παραγωγικότητα αυξάνεται πιο γρήγορα όταν επιτευχθεί συγκράτηση του πληθωρισμού σε χαμηλά επίπεδα.
Αυτό που μας απασχολεί είναι ότι η ΑΤΑ δυνατό να δημιουργήσει κίνδυνο για τον πληθωρισμό.
Εάν οι κοινωνικοί εταίροι θέλουν να τον διατηρήσουν μπορούν να το κάνουν, εφόσον όμως ληφθούν άλλα μέτρα που θα κρατήσουν τον πληθωρισμό στα πλαίσια της Ευρωζώνης.
Ερ. Ο χρυσός είναι εθνικός πλούτος, τον οποίο διαχειρίζεται μεν η Κεντρική Τράπεζα, ωστόσο έχει τον κύριο λόγο η κυβέρνηση. Με δεδομένο πως η τιμή του βρίσκεται στα ύψη, γιατί η Κεντρική αντιδρά αρνητικά στο ενδεχόμενο πώλησης μέρους, αφού την ίδια πρακτική εφαρμόζουν και άλλες χώρες;
Δεν θέλω να ανακινήσω ή να επεκταθώ ξανά σ’ αυτό το θέμα, πέραν αυτών που περιέχονται στην ανακοίνωση της Κεντρικής.
Θέλω όμως να διευκρινίσω ότι είναι ανακρίβεια να λέγεται πως άλλες Τράπεζες εφαρμόζουν αυτή την κερδοσκοπική τακτική.
Ερ. Κατά την περίοδο της αντιπαράθεσης για το χρυσό, ακούστηκαν σχόλια και σενάρια, ακόμη και για ενδεχόμενη παραίτηση σας από τη θέση του διοικητή. Υπήρξε τέτοια πρόθεση;
Προβληματίστηκα σοβαρά όταν αποφάσισα να αποδεχθώ τη θέση του διοικητή και να επιστρέψω στην Κύπρο μετά από τόσα χρόνια.
Όταν πήρα αυτή την απόφαση, πίστευα και εξακολουθώ να πιστεύω ότι από αυτή τη θέση μπορώ να προσφέρω στον τόπο μου με την τεχνοκρατική μου κατάρτιση, ιδιαίτερα κάτω από τις νέες συνθήκες. Μου είχε επισημανθεί, θυμάμαι, ότι θα μπορούσα να συμβάλω στην προσπάθεια για ένταξη στο ευρωσύστημα και για μένα ήταν σοβαρός λόγος να αποδεχθώ την πρόταση. Χαίρομαι που τα καταφέραμε και είμαι περήφανος για την επιτυχία στον τόπο μας. Σκοπεύω να συνεχίσω να κάνω τη δουλειά μου όσο καλύτερα μπορώ.
Με αυτά τα δεδομένα είναι με λύπη και απογοήτευση που είδα και άκουσα διάφορα σχόλια και φήμες που πλήττουν το θεσμό της Κεντρικής Τράπεζας.
Το θέτω έτσι γιατί κατά την άποψη μου δεν έχουν σημασία τα άτομα, αλλά οι θεσμοί. Και ο θεσμός της Κεντρικής Τράπεζας είναι πολύ σημαντικός στην Ευρώπη.
Τονίζω με έμφαση πως δεν προτίθεμαι να αφήσω οποιεσδήποτε τέτοιες φήμες και σχόλια να επηρεάσουν τον τρόπο με τον οποίο θα διεκπεραιώνω τα καθήκοντα μου.