28 Μαρτίου 2019, Αμφιθέατρο ΚΤΚ, ώρα 5.30 μ.μ.
Φίλες και φίλοι,
Αισθάνομαι σήμερα την ίδια έντονη συγκίνηση με εκείνη που ένιωθα στις 10 Απριλίου του 2014, ημέρα ανάληψης των καθηκόντων μου ως Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, συναισθανόμενη τις προσδοκίες που υπήρχαν για χρηματοοικονομική σταθερότητα και έξοδο από τα προβλήματα της οικονομίας.
Ενεργούσα πάντοτε με σεβασμό στο Σύνταγμα και στους Νόμους της Κυπριακής Δημοκρατίας αλλά και προς τους πολίτες αυτού του τόπου. Με τον ίδιο σεβασμό υπηρέτησα και έναντι των απαιτήσεων που πηγάζουν από το Καταστατικό του Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Αυτά καταθέτω και σήμερα, ευχαριστώντας την Πολιτεία που με εμπιστεύθηκε σε αυτό το ψηλό αξίωμα, με εκφραστή τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.
Σας διαβεβαιώνω ότι έχω καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για τη διεκπεραίωση των καθηκόντων μου και για την αντιμετώπιση των δυσκολιών που βίωσε η Κύπρος ως αποτέλεσμα των εξαιρετικά δύσκολων οικονομικών συνθηκών.
Θα ήθελα να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου στην Ένωση Οικονομολόγων Κύπρου για τη σημερινή διοργάνωση και όλους εσάς που βρίσκεστε σήμερα εδώ, γιατί κανένας δεν είναι αδιάφορος σε επαίνους, ιδίως όταν αυτοί διατυπώνονται με περισσή αγάπη.
Το θέμα της σημερινής εκδήλωσης έχει ιδιαίτερη βαρύτητα διότι η εικόνα απονομής δικαιοσύνης στην Κύπρο απέχει αρκετά από το να χαρακτηριστεί ικανοποιητική. Παρά τις προσπάθειες βελτίωσης, η Κύπρος διαθέτει έναν από τους υψηλότερους και σε κάποια θέματα τους ψηλότερους χρόνους διεκπεραίωσης υποθέσεων και απονομής δικαιοσύνης, είτε πρόκειται για διοικητικές υποθέσεις είτε για αστικές/εμπορικές.
Έχουν χυθεί τόνοι από μελάνι για το θέμα αυτό και δεν είναι υπερβολή ότι η μεγάλη αυτή καθυστέρηση στην απονομή δικαιοσύνης αγγίζει τα όρια της αρνησιδικίας. Θέλω, όμως, να πιστεύω ότι κάτι αλλάζει, από τη στιγμή που αναγνωρίζουμε και συζητούμε τις αδυναμίες αυτές και τους τρόπους βελτίωσης της κατάστασης.
Ο πίνακας αποτελεσμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα της Δικαιοσύνης που δημοσιεύτηκε το 2018 και αφορά το δικαστικό έτος 2016, κατατάσσει την Κύπρο, συγκριτικά με τα υπόλοιπα 27 κράτη-μέλη, ανάμεσα στις τελευταίες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σε ότι αφορά τον χρόνο επίλυσης διαφορών και απονομής δικαιοσύνης έως τη χαμηλή διαθεσιμότητα ηλεκτρονικών μέσων. Σε κάποιες περιπτώσεις, δε, η Κύπρος δεν διαθέτει καν στατιστικά στοιχεία.
Σήμερα, ο χρόνος εκδίκασης μιας υπόθεσης συνδυάζεται ευθέως με την ανάπτυξη και την οικονομική διάσταση της λειτουργίας της Δικαιοσύνης. Διότι στις ευρωπαϊκές και διεθνείς αξιολογήσεις που είναι διαθέσιμες σε εν δυνάμει επενδυτές, η λειτουργία της Δικαιοσύνης αποτελεί ένα σημαντικό παράγοντα, τον οποίο θα συνυπολογίσουν στην απόφασή τους για το αν θα επενδύσουν ή όχι σε μια χώρα. Η καθυστέρηση στην απονομή Δικαιοσύνης είναι αποτρεπτικός παράγοντας για έναν υποψήφιο επενδυτή κι’ αυτό γιατί – όπως εξηγούν οι νομικοί – η πολυετής δικαστική περιπλάνηση μειώνει το δείκτη της ασφάλειας δικαίου. Ο κάθε επενδυτής θέλει να γνωρίζει πόσο χρόνο χρειάζεται μια δικαστική αντιδικία για να ολοκληρωθεί. Εάν για την έκδοση μιας κρίσιμης απόφασης απαιτούνται πολλά χρόνια, τότε καθίσταται αδύνατος ο επενδυτικός σχεδιασμός και το επενδυτικό ενδιαφέρον μπορεί να χαθεί.
Με βάση τα ίδια στοιχεία, ο μέσος όρος που απαιτείται στην Ευρωπαϊκή Ένωση για να υπάρξει τελεσιδικία σε μια υπόθεση είναι 8 μήνες. Είναι ενδεικτικό ότι στη Γαλλία η διευθέτηση μιας διοικητικής διαφοράς γίνεται το αργότερο εντός 313 ημερών, στην Ισπανία σε 317 ημέρες, με το σύνολο όλων των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης να είναι κατά μέσο όρο στις 271 ημέρες. Στην Κύπρο χρειάζεται πέραν των 2,500 ημερών.
Στον δείκτη Doing Business για το 2019, η Κύπρος χρειάζεται 1,100 ημέρες για επίλυση εμπορικών υποθέσεων, ένας πολύ υψηλός χρόνος απονομής δικαιοσύνης.
Όλα αυτά και άλλα πολύ ενδιαφέροντα, θα μας παρουσιάσουν σήμερα οι ομιλητές μας και θα ήθελα να ολοκληρώσω με το σχόλιο ότι το ήθος και το σθένος των δικαστών είναι κρίσιμης σημασίας για τη διασφάλιση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης, η απονομή της οποίας απαιτεί «αρετή και τόλμη».
Σας ευχαριστώ.