Άμεσες Πληρωμές

Τί είναι οι άμεσες πληρωμές;

Οι άμεσες πληρωμές είναι μεταφορές πίστωσης που εκτελούνται άμεσα, σε 24ωρη βάση και οποιαδήποτε ημερολογιακή ημέρα.

Οι άμεσες πληρωμές επιτρέπουν στους χρήστες να μεταφέρουν χρηματικά ποσά, οποιαδήποτε στιγμή, οποιαδήποτε ημέρα και μέσα σε δέκα δευτερόλεπτα. Είναι πολύ ταχύτερες σε σύγκριση με τις παραδοσιακές μεταφορές πίστωσης, τις οποίες οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών (ΠΥΠ) λαμβάνουν μόνο κατά τις εργάσιμες ώρες και δεν φθάνουν στον λογαριασμό του δικαιούχου παρά την επόμενη εργάσιμη ημέρα, γεγονός που μπορεί να απαιτήσει έως και τρεις ημερολογιακές ημέρες.

Κύρια πλεονεκτήματα των άμεσων πληρωμών

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι παραδοσιακές μεταφορές πιστώσεων και οι επιταγές «δεσμεύουν» σχεδόν 200 δισεκατομμύρια ευρώ στο χρηματοπιστωτικό σύστημα σε οποιαδήποτε δεδομένη ημέρα. Η αποδέσμευση των κεφαλαίων αυτών είναι εφικτή με τις άμεσες πληρωμές, ώστε αυτά να καταστούν άμεσα διαθέσιμα για οικονομική χρήση, είτε για κατανάλωση είτε για επένδυση, συμβάλλοντας έτσι στην ανάπτυξη.

Τα κύρια πλεονεκτήματα των άμεσων πληρωμών συνοψίζονται πιο κάτω:  

• Οι καταναλωτές δύνανται να μεταφέρουν και να  λαμβάνουν με ευκολία χρηματικά ποσά μέσα σε λίγα μόνο δευτερόλεπτα, μέσω του διαδικτύου, κινητών τηλεφώνων και ενδυτών συσκευών.
• Οι επιχειρήσεις, οι δημόσιες διοικήσεις και οι φορολογικές αρχές δύνανται:

• να μεγιστοποιήσουν τη διαχείριση μετρητών και ρευστότητας,
• να μειώσουν τον χρόνο διακανονισμού συναλλαγών και διαχείρισης πληρωμών που δεν έχουν ολοκληρωθεί,
• να συλλέγουν σε πραγματικό χρόνο οφειλόμενα ποσά,
• να πραγματοποιούν πληρωμές για άμεση παράδοση αγαθών, ακόμα και εκτός του επίσημου ωραρίου εργασίας,
• να καταβάλλουν μισθούς και συντάξεις, ειδικά για τις περιπτώσεις όπου εργοδοτείται προσωπικό για έκτακτη εργασία ή/και για υπηρεσίες ορισμένης διάρκειας, έτσι ώστε να καταβάλλονται οι μισθοί για την εργασία που επιτελέστηκε,
• να λαμβάνουν άμεσα αποζημιώσεις και ειδικά όταν αυτές αφορούν σε επιστροφή ασφαλισμένων εξόδων σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.

• Οι ΠΥΠ μπορούν να χρησιμοποιήσουν τις άμεσες πληρωμές ως εφαλτήριο για ανάπτυξη καινοτόμων υπηρεσιών και για ενίσχυση της ανταγωνιστικής τους θέσης στον τομέα των λιανικών πληρωμών.

 Για περισσότερες πληροφορίες, παρακαλούμε όπως χρησιμοποιήσετε τους ακόλουθους συνδέσμους:

Ο Κανονισμός για τις άμεσες πληρωμές 

Στις 19 Μαρτίου 2024, το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης υιοθέτησαν τον Κανονισμό για τις Άμεσες Πληρωμές (ΕΕ) 2024/886 (Instant Payments Regulation), ο οποίος καθιστά απολύτως δυνατές τις άμεσες πληρωμές σε ευρώ για καταναλωτές και επιχειρήσεις  που διατηρούν τραπεζικό λογαριασμό στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) και στις χώρες του Ενιαίου Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ). 

Ο Κανονισμός για τις άμεσες πληρωμές  τροποποιεί και εκσυγχρονίζει τον Κανονισμό (ΕΕ) 260/2012 σχετικά με τον ενιαίο χώρο πληρωμών σε ευρώ (Κανονισμό SEPA) και αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων στόχων:

1. Να καταστούν καθολικά διαθέσιμες οι άμεσες πληρωμές σε ευρώ, με την υποχρέωση για τους ΠΥΠ της ΕΕ, οι οποίοι προσφέρουν ήδη μεταφορές πιστώσεων σε ευρώ να προσφέρουν επίσης την άμεση εκδοχή τους εντός καθορισμένου διαστήματος.
2. Να καταστούν οικονομικά προσιτές οι άμεσες πληρωμές σε ευρώ, με την υποχρέωση για τους ΠΥΠ να διασφαλίζουν ότι η τιμή που χρεώνεται για τις άμεσες πληρωμές σε ευρώ δεν υπερβαίνει την τιμή που χρεώνεται για τις παραδοσιακές, μη άμεσες μεταφορές πιστώσεων σε ευρώ.
3. Να αυξηθεί η εμπιστοσύνη στις άμεσες πληρωμές, υποχρεώνοντας τους ΠΥΠ να επαληθεύουν την αντιστοιχία ανάμεσα στον αριθμό τραπεζικού λογαριασμού (IBAN) και στο όνομα του δικαιούχου, το οποίο παρέχει ο πληρωτής, προκειμένου να ειδοποιείται ο πληρωτής για πιθανό σφάλμα ή απάτη προτού πραγματοποιηθεί η πληρωμή.
4. Να απλουστευθεί η επεξεργασία των άμεσων πληρωμών σε ευρώ, διατηρώντας παράλληλα τον αποτελεσματικό έλεγχο των προσώπων που υπόκεινται σε κυρώσεις της ΕΕ, μέσω διαδικασίας όπου οι ΠΥΠ θα επαληθεύουν τουλάχιστον καθημερινά τους πελάτες τους με βάση τους καταλόγους κυρώσεων της ΕΕ, αντί να ελέγχουν όλες τις συναλλαγές μία προς μία.

Η πολυεπίπεδη προσέγγιση του Ευρωσυστήματος για τις άμεσες πληρωμές

Οι άμεσες πληρωμές διαρθρώνονται σε διαφορετικά «επίπεδα»: ένα επίπεδο που αφορά στο σχήμα πληρωμών (δηλαδή το σύνολο των συμφωνημένων κανόνων και τεχνικών προτύπων για την εκτέλεση συναλλαγών άμεσων πληρωμών) και, κάτω από αυτό, τα επίπεδα που αφορούν στην εκκαθάριση και στον διακανονισμό, αντίστοιχα.

Επίπεδο σχήματος

Στην ΕΕ, όλες οι άμεσες πληρωμές σε ευρώ βασίζονται στο σχήμα άμεσης μεταφοράς πιστώσεων SEPA, δηλαδή το ‘SCT Inst’ (SEPA Instant Credit Transfer) του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Πληρωμών (European Payments Council – ‘EPC’). Εκπροσωπώντας τους ΠΥΠ στην ΕΕ, το EPC έθεσε σε λειτουργία το σχήμα SCT Inst, τα κύρια χαρακτηριστικά του οποίου αφορούν στην απρόσκοπτη διαθεσιμότητα της παρεχόμενης υπηρεσίας (24/7/365), επιτρέποντας την άμεση διατραπεζική εκκαθάριση μίας συναλλαγής και την πίστωση του λογαριασμού του δικαιούχου με επιβεβαίωση προς τον πληρωτή (εντός δέκα δευτερολέπτων από τη εκκίνηση της πληρωμής).

Το Ευρωσύστημα ενθαρρύνει τους ΠΥΠ να αναπτύξουν λύσεις για την πραγματοποίηση άμεσων πληρωμών με πανευρωπαϊκή κάλυψη και να ενθαρρύνουν τους πελάτες τους να χρησιμοποιούν τις άμεσες πληρωμές. Σύμφωνα με την αναθεωρημένη στρατηγική του Ευρωσυστήματος για τις λιανικές πληρωμές - σύνδεσμος εδώ (διαθέσιμο μόνο στα Αγγλικά), μία εκ των προτεραιοτήτων αποτελεί η περαιτέρω ενδυνάμωση των σχημάτων του SEPA και κυρίως μέσω της εξέλιξης των άμεσων πληρωμών ως το "νέο πρότυπο" για την πραγματοποίηση πληρωμών.

Για το σκοπό αυτό, το Ευρωσύστημα έχει αναπτύξει σειρά συστάσεων προς τους ΠΥΠ, υπογραμμίζοντας πιθανά οφέλη των άμεσων πληρωμών. Παρακαλούμε όπως χρησιμοποιήσετε το σύνδεσμο εδώ (διαθέσιμο μόνο στα Αγγλικά). 

Επίπεδο εκκαθάρισης

Το Ευρωσύστημα συνεργάζεται με φορείς της αγοράς ώστε να διασφαλίζεται ότι το επίπεδο εκκαθάρισης θα υποστηρίζει τις προδιαγραφές του σχήματος SCT Inst. Σχετικώς, το Ευρωσύστημα εξέφρασε δημόσια τις προσδοκίες του σχετικά με τις προδιαγραφές που θα πρέπει να διαθέτουν οι υποδομές εκκαθάρισης ώστε να είναι σε θέση να υποστηρίξουν μία τουλάχιστον πανευρωπαϊκή λύση για τις άμεσες πληρωμές.

Για περισσότερες πληροφορίες, παρακαλούμε όπως χρησιμοποιήσετε το σύνδεσμο εδώ (διαθέσιμο μόνο στα Αγγλικά).

Επίπεδο διακανονισμού

TARGET Instant Payment Settlement (TIPS)

Το Ευρωσύστημα ανέπτυξε και διαχειρίζεται την απαραίτητη υπηρεσία διακανονισμού, TARGET Instant Payment Settlement (TIPS), ώστε οι άμεσες πληρωμές να διακανονίζονται σε χρήμα κεντρικής τράπεζας σε πραγματικό χρόνο, παράλληλα και σε αντιστοιχία με το προηγούμενο σύστημα πληρωμών TARGET2, το οποίο έχει αντικατασταθεί με ένα αναβαθμισμένο σύστημα, το T2 (διαθέσιμο μόνο στα Αγγλικά).

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το TIPS, παρακαλούμε όπως χρησιμοποιήσετε το σύνδεσμο εδώ (διαθέσιμο μόνο στα Αγγλικά).

Συμμετοχή στο TIPS-CY

Η ΚΤΚ - υπό την ιδιότητά της ως φορέας λειτουργίας του TARGET-CY - και προς υποβοήθηση της συμμετοχής τους στο TIPS-CY, είναι έτοιμη να παρέχει υποστήριξη σε πιστωτικά ιδρύματα και άλλους πιθανούς συμμετέχοντες. 

Για περισσότερες πληροφορίες παρακαλούμε όπως απευθύνεστε στη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου target@centralbank.cy.